Baukje de Vries: al vijftig jaar betrokken bij Leeuwarden
Het leven van Baukje de Vries (74) is verweven met Leeuwarden, en andersom. Al bijna vijftig jaar geeft ze vorm aan de stad: van horecazaken zoals jazzcafé De Brouwershoek en de Ierse pub Paddy O’Ryan tot haar inzet in talloze besturen, waaronder het Ondernemersfonds Leeuwarden en platform Jeugd & Alcohol. Onlangs stortte ze zich samen met vier vrienden in een nieuw avontuur: De Friesche Club aan het Ruiterskwartier.
Opgroeien in de Butterhoek
Baukje werd geboren en getogen in Leeuwarden. Haar ouders kwamen uit de Butterhoek: een arme volkswijk aan de rand van de Oldehove. De wijk heeft plaats moeten maken voor onder meer Tresoar, het Historisch Centrum Leeuwarden en het gemeentehuis.
Het pand waar nu een souvenirwinkel zit, was ooit het huis waar haar grootouders van moederskant met negen kinderen woonden.
“Wij waren daar altijd. Ik sliep regelmatig in de bedstee, samen met mijn jongste oom, die een half jaar ouder is dan ik, en mijn zusje en broertje. Dan lagen we om en om.”
Haar vader groeide op aan de overkant, waar nu Tresoar staat.
“Mijn ouders kenden elkaar van de straat.”
Samen kregen ze drie kinderen, Baukje is de oudste. Haar vader, die in de fabriek doof was geworden, begon een autobandenzaak.
“Mijn moeder was de drijvende kracht achter die beslissing. Mijn vader had het niet naar zijn zin in de fabriek. Ik denk dat mijn moeder graag had willen leren, maar in haar tijd ging je als meisje gewoon in dienst.”
Doorleren was niet vanzelfsprekend
Baukje was pas elf toen ze klaar was met de lagere school.
“Ik was een vroege leerling, daarom heb ik ook de zevende klas gedaan.”
Daarna volgde de mavo. De directeur drong er bij haar ouders op aan dat Baukje verder ging leren, iets wat destijds niet vanzelfsprekend was voor meisjes, en al helemaal niet voor dochters van arbeiders.
“Ik wilde verloskundige worden, maar die opleiding was in Rotterdam. Dat vonden mijn ouders te ver weg, dus ging ik verpleegkunde studeren. Het plan was om later alsnog naar Rotterdam te gaan.”
Liefde veranderde haar plannen
De liefde gooide roet in het eten: Baukje werd verliefd op een barkeeper in ’t Vat.
“Je kunt het je niet meer voorstellen, maar in die tijd stonden er rijen voor de ingang. Als verkering van één van de barkeepers kon ik zo doorlopen,” lacht ze.
Toen ze op haar twintigste zwanger werd, moest ze stoppen met haar opleiding.
“Zo ging dat toen. Als je zwanger was, dan moest je trouwen en als getrouwde vrouw mocht je niet werken.”
Van De Brouwershoek tot Paddy O’Ryan
Haar man had een eigen bedrijf, hij repareerde wasmachines, en Baukje verkocht onderdelen in de winkel aan huis. Later verkochten ze de zaak en begonnen ze jazzcafé De Brouwershoek.
“We woonden boven het café. Het waren hectische jaren, met twee kleine kinderen. Daarna verhuisden we naar de Eewal, waar ik een wasserette runde.”
Na twaalf jaar eindigde het huwelijk.
Ze ging aan de slag als manager bij De Stee. Ze rolde dan per toeval in het horecavak, maar ontdekte dat het helemaal ‘haar ding’ is.
“Het gevoel mensen blij te maken, mensen die tegen je zeggen dat ze een heerlijke avond hebben gehad, mensen zien genieten; dat vind ik geweldig. Als verpleegkundige zorg je ook voor mensen en in de horeca ook. Ik wil het mensen graag naar de zin maken.”
Op het Gouverneursplein begon ze de Ierse pub Paddy O’Ryan, die later naar de Tweebaksmarkt verhuisde. Onlangs verkocht ze de zaak.
Invloed op het Leeuwarder horecaleven
Haar erfenis is groter dan de horecazaken die ze runde: ze gaf het Leeuwarder horecaleven vorm, onder andere als Friese voorzitter van Horeca Nederland.
“Na de dood van Meindert Tjoelker veranderde de horeca in de stad. Horeca, politie en gemeente gingen voor het eerst met elkaar in gesprek: hoe maken we het uitgaan veiliger? Voorheen werd ons als horeca door de gemeente verteld wat we moesten doen en hoe. Daarna werden we gesprekspartner.”
Hayo Apotheker was destijds burgemeester. Hij was ook degene die Baukje drie jaar geleden vroeg haar licht over De Friesche Club te laten schijnen: het biljartgedeelte draaide prima, maar het grand café was al jaren dicht.
Nieuw avontuur: De Friesche Club
Baukje droeg een paar ideeën aan.
“Er werd gevraagd of ik actief betrokken wilde zijn, maar ik had geen tijd. Ik werkte zeven dagen!”
Pas na de verkoop van Paddy kwam er ruimte.
“Ik had me voorgenomen mijn huis schoon te maken. Nou, ik kwam erachter dat ik daar niet voor in de wieg gelegd ben.”
Samen met vrienden besloot ze het avontuur aan te gaan.
“We komen eens in de maand bij elkaar en dan drinken we een paar biertjes, bespreken boeken of andere zaken.”
Een van die zaken betrof De Friesche Club. Een belangrijke reden om ‘ja’ te zeggen was het gevoel er nog bij te willen horen, op het gebied van werk.
“Ik doe allerlei bestuurswerk, was ook vrijwilliger tijdens het Mata Hari-jaar, maar dat is anders.”
In de eerste week van oktober gaat het grand café open. Het moet een plek worden waar iedereen welkom is, maar vooral ouderen zich thuis voelen. Wat ook uniek is: de bediening wordt verzorgd door mensen die precies de doelgroep zijn.
Momenteel zijn ze druk met de voorbereidingen, dat Baukje een “fascinerend leerproces” noemt.
“Ik was 28 jaar eigen baas. Nu geldt: de meeste stemmen gelden. Niet alles wat ik wil, gaat door. En dat is ook goed. Ik ben thuis alleen en krijg geen tegengas, dus dit is goed voor me,” lacht ze.
Bewijsdrang en waardering
Dat ze haar opleiding niet af kon maken, heeft ze als een gemis ervaren. Op latere leeftijd haalde ze daarom via de LOI haar havodiploma.
“Lange tijd voelde ik me ‘minder’: anderen hadden gestudeerd, ik niet. Kijk, de Butterhoek stond niet bekend als de meest gerenommeerde buurt. Ik zie dat nog: mensen die uit achterstandswijken komen moeten zichzelf meer bewijzen. Die bewijsdrang heb ik ook: kom maar op, ik kan het wel.”
En bewezen heeft ze zich. In 2012 werd ze benoemd tot Ridder in de Orde van Oranje-Nassau en in 2019 ontving ze het Leeuwarder Leeuwtje.
Voor meer interviews kijk hier: https://seniorenkrant.nl/category/interviews/
Kijk hier voor Baukje haar laatste dag in Paddy o Ryan: https://www.facebook.com/leeuwardercourant/posts/na-28-jaar-heeft-baukje-de-vries-73-haar-laatste-werkdag-in-ierse-pub-paddy-orya/1590645893068621/
